شاعر قرتي ، ولي معترض ! 

 سهراب ملاآواره

   asar@noavar.com

         Allen Ginsberg(1926-1997)        

 آلن گينزبرگ،شاعرآمريكايي،يهودي تبار وهمجنسگرا بودكه تا مرز اعتيادنيزپيش رفت.پدرش،شاعر ويك معلم مهاجرروس ومادرش يك زن فعال سياسي دوره خودبودند.اويكي ازنمايندگان ادبي نسل جوان معترض،معروف به نسل بيت ياداغان ،آمريكاي بعداز جنگ جهاني اخيراست.شعرهاي اورا بعدها هيپي ها و بيتل ها كه باجامعه وفرهنگ آمريكايي حاكم ،سرناسازگاري داشتند،در جلسات ادبي وسفرهاي آواره گي خود زمزمه ميكردند.

گينزبرگ بعدازاخراج ازدانشگاه درجواني،سخنگوي جنبش ضدجنگ ويتنام در آمريكا گرديد. اونه تنهانماينده نسل جوان بيت، بلكه مشهورترين شاعر دهه 60 و 70 آمريكا شد.اشعارش؛غيراز وايتمن، ماياكوفسكي و يوچنكو را بياد دوستداران شعرمي اندازند. اوغيراز وايتمن، و.ويليامز و نيچه، درجواني زير تاثير سمبوليستها و درپيري تحت تاثير سوررئاليست هاي فرانسوي قرار گرفت.جنگ سرد، شكست درجنگ ويتنام و كره، در دهه 50 و 60 سبب اعتراض جوانان و اقليت هاي قومي وفرهنگي آمريكا شد.ازجمله ديگر موضوعات مورد انتقاد اشعار او، جنگ ويتنام،سازمان سيا،نيكسون و پنتاگون بودند.اشعارآنارشيستي اوضدسبك شعرسنتي وحاكم بودند واز سودجويي وافكارورفتار ضدانساني بعضي ازاقشارآمريكايي انتقادميكنند.

گينزبرگ ونسل بيت،آنزمان عليه فرهنگ بازاري وسودطلبي طبقه متوسط قدعلم كردند.نسل بيت شامل گروهي ازنويسندگان جوان بود كه احساس طردبودن درجامعه ميكرد و ميكوشيد با خلق ادبيات تازه وشعر، مبارزه بافرهنگ آنرا به پيش ببرد.كينزبرگ خطاب به جوانان اهل قلم توصيه ميكرد كه؛ بايد نفس عميقي كشيدوتاآنجايي كه ممكن است بدون توقف دويد.

نسل بيت آنزمان،خلاف ايدئولوژي ودكترين دوره جنگ سرد،خواهان دوستي ونزديك شدن آمريكا به آسيا بود.براي جوانان آندوره،ادبيات وسيله اي شد جهت ابراز عكس العمل رابطه بين فرد وجامعه.

به نظر گينزبرگ،ناگهاني وغيرمنتظره بودن شعر مهمتر از استادي وتخصص درشعر است.او ونسل بيت مبلغ شعرشفاهي-نمايشي بودند كه شاعران مسافر درجلسات شعرخواني جوانان به اجرا در مي آوردند.شاعران نسل بيت،حلقه ارتباط بين ادبيات ژنده پوشان پانك و شعراي جنبش موج نو نيز گرديدند.

امروزه بعداز افتادن آب از آسيابها،بورژوازي فرهنگي خودرا علاقمند به گينزبرگ معرفي ميكند وسعي ميكند ازاو يك شاغر شوخ طبع وطني بسازد كه جامعه رابه خنده مي اندازد يابقول خودشان،خرص رقاص سيركي كه بي خطر،نوستالژي را نعره مي كشد. گرچه امروزه گينزبرگ دربعضي ازمحافل،چهره پير فراموش شده اي شده،ولي شعرش به زندگي بشاش خود ادامه ميدهد.

آلن گينزبرگ درسال 1926 بدنيا آمد ودرسال 1997 درگذشت.اوبه دليل ناراحتي روحي درجواني مدتي درتيمارستان بستري شد وبعداز ترك آنجا به شغلهاي موقتي مانند ظرفشويي،روزنامه فروشي وغيره پرداخت.اونه تنها باكمك ادبيات يكي ازمنتقدين اجتمايي،بلكه شخصيتي فرهنگي درآمريكا نيز بشمار ميرفت.فعاليتهاي سياسي اجتمايي او داراي تمايلات سوسياليستي بودند. گينزبرگ پايه گذار مدرسه اي شبه بوديستي گرديد كه خود درآن درس ميداد ودرآنجا مشوق شعر آوانگارد شاعران جوان شد.

ازجمله اشعار معروف گينزبرگ: زاري-آمريكا-قديس-درجستجوي ياجي- وسوپرماركتي دركاليفرنيا -هستند.اوباسرودن شعربلند “زاري“ درسال 1955 به ادبيات بعدازجنگ سبك وجهت تازه اي داد.سانسور ومخالفت سنت گرايان عليه آن شعر باعث معروفيت بيشترآن گرديد.اشعاري مانند؛ آمريكا و زاري نه تنها اشعاري پيرامون حال وبال خصوصي وفردي او،بلكه آثاري اجتمايي وعمومي ميباشند.گينزبرگ دررابطه بامرگ مادرش درتيمارستان درسال 1961،شعر “قديس“ را سرود.آن شعر سوگواره و مرثيه اي است درغم فقدان مادر.درجستجوي ناجي،حاوي نامه هاي اوبا ويليام بوركس، رمان نويس مدرن است. بعضي از منتقدين رسمي، كتاب شعر زاري او را انقلاب كوته فكران نام گذاشتند.

گينزبرگ همچون ساير شاعران نسل داغان بيت ،تحت تاثير فرهنگ واديان بوديستي آسياي شرقي بود. عناصر عرفاني:بوديستي، يهودي و مسيحي نيز در اشعارش محسوس ميباشند.به نظر روانشناسان اوبه دليل تاثير استتيك ونظرات مذهبي-سياسي پيشينيان روس و يهودي خود،موضعي اعتراض آميز وشورشي نسبت به فرهنگ حاكم آمريكايي گرفت.

گينزبرگ همچون وايتمن خواهان سياست خارجي وجهاني وبشردوستانه آمريكا شد.اوبه دنباله روي از وايتمن ميگفت، واژه نام جديد آمريكا بايد تداعي كننده مفهوم آزادي و عرفان و انساندوستي براي سايرين شود. روزنتال،يكي از منتقدين او مينويسد كه صداي شهواني شاعران ژيگولويي چون او باعث بي فرهنگي جامعه آمريكا گرديده، شاعراني كه با كمك شوك هاي اجتمايي نوشته هاي خود، سعي ميكنند ضعف هاي ادبي شعرشان را بپوشانند.